İsteğe bağlı sigorta, yasaya göre zorunlu sigortalı sayılmayanların, prim ödemek suretiyle uzun vadeli sigorta kollarına tabi olmalarını sağlayan sigortadır. Aylık ödenen prim tutarının içinde hastalık, analık, iş kazası ve işsizlik payları bulunmadığı için bu menfaatlerden faydalanılamaz.

İsteğe bağlı sigortalı olabilmek için yasaya tabi zorunlu sigortalı olmayı gerektirecek şekilde çalışılmaması; kendi çalışmaları nedeniyle yasadan veya üçüncü ülkelerle yapılan anlaşmalar uyarınca hizmet birleştirilmesinden dolayı aylık bağlanmamış olması; 18 yaşını doldurmuş bulunulması ve isteğe bağlı sigorta talep dilekçesiyle kuruma başvuruda bulunulması gerekir.

İsteğe bağlı sigortalılar, 1’inci basamak ile 20’nci basamak arasında seçmiş oldukları basamağa tekabül eden prime esas kazanç üzerinden malüllük, yaşlılık ve ölüm sigortası primlerinin tamamını kendileri öderler. Zorunlu sigortalılıkla çakışan isteğe bağlı prim ödenen sürelerin tespiti halinde iptal edilerek, bu süreye ilişkin ödedikleri primler, faiz uygulanmaksızın iade edilir.

İsteğe bağlı sigorta primlerini, primi ödenmiş son aydan veya sigortalı olduğu tarihten itibaren en geç yedi ay içerisinde gecikme zammı ile birlikte ödemeyenlerin sigortalılıkları, primi ödenmiş son aydan veya ilk sigortalı oldukları tarihten itibaren sona erer.